भारतातील उच्च न्यायालयाबाबत खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर नाही ?
Which among the following statement is not correct about a High Court in India ?
- (अ)(1) उच्च न्यायालये ‘जनहित याचिकांशी’ संबंधित याचिका स्वीकारू शकतात
- (ब)(2) उच्च न्यायालयाच्या प्रत्येक न्यायाधिशाची नियुक्ती राष्ट्रपती करतात
- (क)(3) राज्याचे राज्यपाल उच्च न्यायालयाच्या न्यायाधिशांची नियुक्ती करतात✓ योग्य उत्तर
- (ड)(4) उच्च न्यायालयाच्या न्यायाधिशांचे निवृत्तीचे वय 62 आहे
स्पष्टीकरण
भारतीय राज्यघटनेच्या कलम 217 नुसार उच्च न्यायालयाच्या न्यायाधिशांची नियुक्ती राष्ट्रपती करतात, राज्याचे राज्यपाल नव्हे. नियुक्ती करताना राष्ट्रपती संबंधित राज्याच्या राज्यपालांचा तसेच सर्वोच्च न्यायालयाच्या व उच्च न्यायालयाच्या मुख्य न्यायाधिशांचा सल्ला घेतात, पण अंतिम नियुक्तीचा अधिकार फक्त राष्ट्रपतींकडे असतो. म्हणजे राज्यपालांची भूमिका केवळ सल्लामसलत करण्यापुरती (consultative) असते, नियुक्तीचा अधिकार त्यांना नाही. त्यामुळे 'राज्याचे राज्यपाल उच्च न्यायालयाच्या न्यायाधिशांची नियुक्ती करतात' हे विधान चुकीचे आहे आणि म्हणून हाच पर्याय योग्य उत्तर आहे. इतर तीन विधाने घटनात्मक तरतुदींनुसार अगदी बरोबर आहेत.