भारतीय अर्थसंकल्प प्रक्रियेत 'गिलोटिन' चा अर्थ काय आहे ? अ. सरकारी तूट भरून काढण्यासाठी कर वाढवणे. ब. अर्थसंकल्पातील अनुदानाच्या उर्वरित मागण्या पुढील चर्चेविनाच मतदानासाठी ठेवणे. क. आर्थिक संकटाच्या वेळी रिझर्व्ह बँकेची मदत. ड. अर्थसंकल्पाच्या शेवटी संसदेकडून नकार. वरीलपैकी कोणते विधान/विधाने बरोबर आहेत ?

स्पष्टीकरण

भारतीय संसदीय अर्थसंकल्प प्रक्रियेत 'गिलोटिन' ही एक विशिष्ट प्रक्रिया आहे. संसदेत अर्थसंकल्पावर चर्चा करताना अनुदानाच्या अनेक मागण्या मांडल्या जातात. या सर्व मागण्यांवर तपशीलवार चर्चा करण्यास खूप वेळ लागतो. निश्चित वेळेत सर्व मागण्यांवर चर्चा पूर्ण होणे शक्य होत नाही. अशा परिस्थितीत उर्वरित राहिलेल्या सर्व मागण्या (ज्यांवर चर्चा झाली नाही) पुढील कोणतीही चर्चा न करता थेट मतदानासाठी ठेवल्या जातात. या प्रक्रियेलाच 'गिलोटिन' असे म्हणतात. या प्रक्रियेमुळे अर्थसंकल्प प्रक्रिया वेळेत पूर्ण होते. म्हणून विधान 'ब' पूर्णपणे बरोबर आहे आणि उत्तर 'फक्त ब' आहे.