जेव्हा किरणोत्सर्गी पदार्थातून बाहेर पडणारे उत्सर्जन चुंबकीय क्षेत्रातून मार्गक्रमण करते तेव्हा खालीलपैकी कोणते विधान खरे ठरते ?

स्पष्टीकरण

किरणोत्सर्गी (radioactive) पदार्थातून तीन प्रकारचे उत्सर्जन बाहेर पडते - अल्फा (α) कण, बीटा (β) कण आणि गॅमा (γ) किरण. अल्फा कण धन (positive) प्रभारित असतात, बीटा कण ऋण (negative) प्रभारित असतात आणि गॅमा किरण हे विद्युतभार नसलेले (neutral) विद्युतचुंबकीय (electromagnetic) किरण असतात. जेव्हा हे तीन प्रकारचे उत्सर्जन चुंबकीय क्षेत्रातून (magnetic field) जातात, तेव्हा फ्लेमिंगच्या डाव्या हाताच्या नियमानुसार (Fleming's left hand rule) चुंबकीय क्षेत्रामुळे विद्युतभारित कणांवर बल कार्य करते. धन भारित अल्फा कण एका दिशेला वळतात, ऋण भारित बीटा कण त्याच्या विरुद्ध दिशेला वळतात, तर गॅमा किरणांवर कोणताही विद्युतभार नसल्यामुळे ते सरळ रेषेत, अविचलित (undeflected) मार्गाने पुढे जातात. त्यामुळे बाहेर पडणारे किरण तीन वेगळ्या भागांत विभागले जातात - दोन भाग विरुद्ध दिशांना वळतात आणि तिसरा भाग सरळ पुढे जातो, हे विधान क्रमांक ४ पूर्णपणे बरोबर आहे.