खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर आहे ?
Which of the following statement is correct ?
- (अ)(1) ग्रहांचा वेग सूर्यापासून जास्तीत जास्त अंतर असताना सर्वात कमी आणि सूर्यापासून कमीत कमी अंतर असताना सर्वात जास्त असतो.✓ योग्य उत्तर
- (ब)(2) ग्रहांचा वेग सूर्यापासून जास्तीत जास्त अंतर असताना सर्वात जास्त आणि सूर्यापासून कमीत कमी अंतर असताना सर्वात कमी असतो.
- (क)(3) ग्रहांचा वेग सूर्यापासून जास्तीत जास्त व कमीत कमी अंतर असताना सारखाच असतो.
- (ड)(4) ग्रहांचा वेग सूर्यापासून जास्तीत जास्त व कमीत कमी अंतर असताना सर्वात जास्त असतो.
स्पष्टीकरण
हे केपलरच्या दुसऱ्या नियमावर आधारित आहे जो ग्रहांच्या गतीविषयी सांगतो. जेव्हा ग्रह सूर्यापासून दूर असतो (अपसूर्यबिंदू), तेव्हा त्याचा वेग कमी असतो कारण सूर्याचे गुरुत्वाकर्षण कमकुवत असते. जेव्हा ग्रह सूर्याच्या जवळ असतो (उपसूर्यबिंदू), तेव्हा सूर्याचे मजबूत गुरुत्वाकर्षण त्याला वेगाने खेचते. केपलरच्या नियमानुसार ग्रह सूर्याभोवती लंबवर्तुळाकार कक्षेत फिरतात आणि त्यांचा वेग त्यांच्या सूर्यापासूनच्या अंतरानुसार बदलत राहतो. हे कोणत्याही ग्रहासाठी लागू होते - पृथ्वी, मंगळ, बुध इत्यादींसाठी. उर्जा संवर्धनाच्या नियमामुळे हे घडते.