भारतीय पुरावा अधिनियम, 1872 प्रमाणे दस्तऐवज म्हणजे काय ?

स्पष्टीकरण

भारतीय पुरावा अधिनियम, 1872 च्या कलम 3 मध्ये 'दस्तऐवज' (Document) या संज्ञेची व्याख्या दिली आहे. या व्याख्येनुसार, कोणतीही बाब जी अक्षरांनी, आकड्यांनी, चिन्हांनी किंवा एकाहून अधिक अशा साधनांनी कोणत्याही वस्तूवर व्यक्त किंवा वर्णन केलेली असते आणि जी त्या बाबीच्या नोंदीसाठी वापरण्याच्या उद्देशाने असते, तिला दस्तऐवज म्हणतात. ही व्याख्या खूप व्यापक आहे आणि यात लेखी कागद, नकाशे, आराखडे, छायाचित्रे, शिलालेख, तसेच धातू किंवा दगडावर कोरलेली अक्षरे यांसारख्या सर्व प्रकारच्या साधनांचा समावेश होतो. म्हणूनच दिलेल्या अ, ब, क, ड या सर्व घटकांचा समावेश 'दस्तऐवज' या व्याख्येत होतो, कारण कायद्याने अभिप्रेत असलेली व्याख्या ही साधनाच्या स्वरूपावर मर्यादा घालत नाही तर त्यावर व्यक्त झालेल्या बाबीच्या नोंदीच्या उद्देशावर भर देते. त्यामुळे पर्याय (4) अ, ब, क, ड हे योग्य उत्तर आहे.