योग्य विग्रह करा – हर्षोल्हास

स्पष्टीकरण

हर्षोल्हास हा शब्द 'हर्ष' आणि 'उल्हास' या दोन स्वतंत्र नामांच्या संधीने (सामासिक जोडणीने) तयार झाला आहे आणि दोन्ही शब्द अर्थदृष्ट्या समान पातळीवर, एकत्र नांदणारे आहेत. यामध्ये 'आणि' हा समुच्चयबोधक (जोडणारा) शब्द वापरून विग्रह केला जातो, कारण हा समास द्वंद्व समास (Dvandva Samas) या प्रकारात मोडतो. द्वंद्व समासात दोन्ही पदे स्वतंत्र व समान दर्जाची असतात आणि त्यांना 'आणि', 'व' यांसारख्या समुच्चयबोधक अव्ययाने जोडून विग्रह करावा लागतो. म्हणून 'हर्षोल्हास' याचा योग्य विग्रह 'हर्ष आणि उल्हास' असाच होतो. हर्ष (आनंद) आणि उल्हास (उत्साह) हे दोन्ही भावनिक अवस्था दर्शवणारे समानार्थी जोडशब्द असल्यामुळे त्यांना 'व/आणि' या शब्दानेच जोडले जाते, इतर कोणत्याही कारकत्वदर्शक किंवा तुलनादर्शक शब्दाने नाही.