74. खालीलपैकी कोणत्या घटना दुरुस्ती कायद्याने 'महानगर नियोजन समितीच्या' स्थापनेची तरतूद केली आहे ?
- (अ)(1) 42 वा घटना दुरुस्ती कायदा
- (ब)(2) 44 वा घटना दुरुस्ती कायदा
- (क)(3) 73 वा घटना दुरुस्ती कायदा
- (ड)(4) 74 वा घटना दुरुस्ती कायदा✓ योग्य उत्तर
स्पष्टीकरण
भारतीय संविधानाच्या 74 व्या घटना दुरुस्ती कायद्याने (1992) शहरी स्थानिक स्वराज्य संस्थांना घटनात्मक दर्जा देण्यात आला. या दुरुस्तीने संविधानात कलम 243P ते 243ZG जोडले गेले. कलम 243ZE मध्ये महानगर नियोजन समितीच्या स्थापनेची तरतूद करण्यात आली आहे. या समितीचे काम मोठ्या शहरी भागांसाठी विकास योजना तयार करणे आहे. 10 लाखांपेक्षा जास्त लोकसंख्या असलेल्या महानगर क्षेत्रासाठी ही समिती अनिवार्य आहे. 74 वी घटना दुरुस्ती शहरी स्वराज्य संस्थांसाठी आहे तर 73 वी दुरुस्ती ग्रामीण स्वराज्य संस्थांसाठी आहे. महानगर नियोजन समिती हे शहरी नियोजनाचे महत्त्वाचे साधन आहे.