अन्नसुरक्षा मध्ये खालील अवस्थांचा समावेश होतो :
Food security includes following stages :
- (अ)(a) सर्वांना पर्याप्त मात्रेत अन्नधान्य उपलब्ध होणे.
- (ब)(b) सर्वांना अन्नधान्य व दाळी पर्याप्त मात्रेत उपलब्ध होणे.
- (क)(c) सर्वांना अन्नधान्य, दाळी, दूध व भाजीपाला पर्याप्त मात्रेत उपलब्ध होणे.
- (ड)(d) सर्वांना अन्नधान्य, दाळी, दुधाचे पदार्थ, भाजीपाला, फळे, मांस, मांसे इ. पर्याप्त मात्रेत उपलब्ध होणे.✓ योग्य उत्तर
स्पष्टीकरण
अन्नसुरक्षा ही केवळ अन्नधान्याची उपलब्धता नाही तर संपूर्ण पोषणाची संकल्पना आहे. जागतिक अन्न संघटना (FAO) आणि भारतीय अन्नसुरक्षा धोरणानुसार, अन्नसुरक्षेमध्ये सर्व प्रकारच्या पौष्टिक आहाराचा समावेश असतो. यामध्ये अन्नधान्य, दाळी, दुधाचे पदार्थ, भाजीपाला, फळे, मांस, मासे इत्यादी सर्व घटकांचा समावेश आहे. संपूर्ण पोषणासाठी प्रथिने, जीवनसत्त्वे, खनिजे, कर्बोदके यांचा समतोल आवश्यक असतो. केवळ तांदूळ-गहू उपलब्ध झाले तरी कुपोषण होऊ शकते. म्हणून अन्नसुरक्षेची व्याख्या सर्वसमावेशक असून त्यात सर्व पौष्टिक घटकांचा समावेश असतो. पर्याय (d) मध्ये सर्व आवश्यक अन्नघटकांचा उल्लेख आहे म्हणून तो योग्य आहे.
संदर्भ: NCERT Economics, Indian Economy by Ramesh Singh, FAO definitions