लोकसभेच्या 'शून्य प्रहर' (Zero Hour) संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या : अ. प्रश्नोत्तराच्या तासानंतर आणि कागदपत्रे ठेवण्याआधीची वेळ आणि सभागृहात कोणतीही सूचीबद्ध कामकाज सुरु होण्यापूर्वीची वेळ 'शून्य प्रहर' म्हणून ओळखली जाते. ब. शून्य प्रहर दरम्यान मुद्दे मांडण्यासाठी, सदस्य दररोज सकाळी 8.00 ते 9.30 या वेळेत सभापतीस सूचना देतात. क. सध्या, शून्य तासादरम्यान प्राधान्य क्रमानुसार दररोज तीस प्रकरणे (मुद्दे) मांडण्याची परवानगी आहे. ड. शून्य तासाबाबत नियमात कोणतीही तरतूद नसल्याने, कोणत्याही दिवशी किती प्रकरणे मांडता येतील यावर कमाल मर्यादा नाही. वरीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत ?
Consider the following statements regarding 'Zero Hour' of Lok Sabha : A. The time immediately following the question hour and laying of papers and before any listed business is taken up in the house has come to be known as the zero hour. B. For raising matters during the zero hour members has to give notice between 8.00 a.m. to 9.30 a.m. everyday to the Speaker. C. At present, thirty matters per day as per their priority are allowed to be raised during zero hour. D. There is no maximum limit on the number of matters that can be raised on any given day as there is no provision in rules about Zero Hour. Which of the statements given above are correct ?
- (अ)(1) अ आणि ब
- (ब)(2) अ, ब आणि ड
- (क)(3) ब, क आणि ड
- (ड)(4) अ आणि ड✓ योग्य उत्तर
स्पष्टीकरण
लोकसभेचा 'शून्य प्रहर' हा प्रश्नोत्तराच्या तासानंतर आणि नियमित कामकाज सुरू होण्यापूर्वीचा काळ आहे. विधान अ बरोबर आहे कारण हा काळ कागदपत्रे ठेवल्यानंतर आणि सूचीबद्ध कामकाज सुरू होण्यापूर्वी येतो. विधान ड देखील बरोबर आहे कारण शून्य प्रहराबाबत संसदीय नियमांमध्ये कोणतीही औपचारिक तरतूद नाही, म्हणून किती प्रकरणे मांडता येतील याची कमाल मर्यादा नाही. विधान ब चुकीचे आहे कारण सदस्यांना रोज सकाळी 10:00 ते 10:30 दरम्यान सूचना द्यावी लागते, 8:00 ते 9:30 नव्हे. विधान क चुकीचे आहे कारण तीस नव्हे तर साधारणतः 15-20 प्रकरणे दररोज घेतली जातात. म्हणून अ आणि ड विधाने बरोबर आहेत.
संदर्भ: Based on Indian Parliament Procedures (Zero Hour)