Read the given statements and conclusions carefully. Assuming that the information given in the statements is true, even if it appears to be at variance with commonly known facts, decide which of the given conclusions logically follow(s) from the statements. Statements: No pencil is a copy. Some pencils are erasers. Conclusions: (I) Some erasers may be copies. (II) All erasers are pencils.

स्पष्टीकरण

या प्रश्नात Syllogism (न्यायवाक्य) तर्कशक्तीचा नियम वापरून उत्तर काढायचे आहे. विधाने अशी आहेत - 'No pencil is a copy' म्हणजे pencil आणि copy हे दोन पूर्णपणे वेगळे गट आहेत (Universal Negative), आणि 'Some pencils are erasers' म्हणजे pencil आणि eraser या गटांमध्ये काही समान भाग आहे (Particular Affirmative). जेव्हा एक Universal Negative (No pencil is copy) आणि एक Particular Affirmative (Some pencils are erasers) असे दोन विधाने एकत्र येतात, तेव्हा त्यातून निघणारा निष्कर्ष 'Some erasers may be copies' हा Possibility (शक्यता) दर्शवणारा निष्कर्ष असतो, जो निष्कर्ष (I) आहे. कारण काही pencils erasers आहेत, आणि हे pencils copy नाहीत, तरीही उरलेल्या erasers पैकी काही copy असू शकतात याची शक्यता नाकारता येत नाही - म्हणून Venn आकृतीत ही शक्यता तयार होते. निष्कर्ष (II) 'All erasers are pencils' हा मात्र सिद्ध होत नाही कारण 'Some pencils are erasers' या विधानातून फक्त काही pencils erasers आहेत हे कळते, सर्व erasers pencils आहेत असे सिद्ध होत नाही (Some हे Universal Affirmative मध्ये बदलता येत नाही). त्यामुळे फक्त निष्कर्ष (I) योग्यरित्या अनुसरतो.