खालील शब्दाचा समास ओळखा. पद्मनाभ

स्पष्टीकरण

'पद्मनाभ' या शब्दाचा समास 'बहुव्रीही समास' आहे कारण या शब्दातील दोन्ही पदे मिळून तयार होणारा अर्थ स्वतःकडे नसून तो एका तिसऱ्याच (वेगळ्याच) पदाकडे म्हणजे विष्णूकडे निर्देश करतो. 'पद्म' म्हणजे कमळ आणि 'नाभी' म्हणजे बेंबी, पण 'पद्मनाभ' म्हणजे 'ज्याच्या नाभीत कमळ आहे तो' असा अर्थ होतो, म्हणजे हा शब्द विष्णूला उद्देशून वापरला जातो. बहुव्रीही समासाचे मुख्य लक्षण हेच आहे की समासातील दोन्ही पदांचा अर्थ प्रधान नसून त्या दोन्ही पदांनी सूचित होणारा तिसराच अर्थ (व्यक्ती/वस्तू) प्रधान असतो. उदा. 'लंबोदर' (लांब उदर असणारा - गणपती), 'गजानन' (गजाचे आनन असणारे - गणपती) ही सुद्धा बहुव्रीही समासाची उदाहरणे आहेत, त्याच पद्धतीने 'पद्मनाभ' हा शब्द तयार झाला आहे. त्यामुळे मराठी व्याकरणानुसार हा शब्द बहुव्रीही समासाचे उत्तम उदाहरण आहे.

स्पर्धा AI · spardhaai.in