खालीलपैकी कोणती लस त्वचेच्या थरामध्ये देण्यात येते ?
Which of the following vaccine is given intradermally ?
- (अ)(1) टी.टी.
- (ब)(2) बी.सी.जी.✓ योग्य उत्तर
- (क)(3) जपानी एन्सेफेलिटिस
- (ड)(4) पीत ज्वर
स्पष्टीकरण
बी.सी.जी. (BCG - Bacillus Calmette-Guérin) ही लस क्षयरोगा (Tuberculosis) पासून बचाव करण्यासाठी दिली जाते आणि ती त्वचेच्या वरच्या थरामध्ये म्हणजे त्वचेतंर्गत (Intradermal) पद्धतीने दिली जाते. ही लस साधारणपणे नवजात बालकाच्या डाव्या दंडावर (डाव्या हाताच्या वरच्या भागावर) दिली जाते आणि यामुळे तिथे एक लहान व्रण (BCG scar) तयार होतो, जो लस दिल्याचा पुरावा मानला जातो. भारतीय राष्ट्रीय लसीकरण कार्यक्रमा (National Immunization Programme) अंतर्गत जन्मानंतर लगेचच ही लस दिली जाते. त्वचेतंर्गत इंजेक्शनमुळे शरीरातील रोगप्रतिकारक पेशी (immune cells) लवकर सक्रिय होतात आणि लसीचा प्रभावी परिणाम मिळतो, त्यामुळे ही पद्धत निवडली जाते. त्यामुळे बी.सी.जी. हे या प्रश्नाचे योग्य उत्तर आहे.