स्पर्धासराव सुरू करा

MPSC Rajyaseva · GS Paper I · 2025 · प्रश्न 54

तापमान वाढीचा परिणाम वायूच्या मितप्रवाहीपणा/स्निग्धता (viscosity) वर कसा होतो ?

स्पष्टीकरण

वायूच्या मितप्रवाहीपणा/स्निग्धता (viscosity) ही वायूच्या आंतरिक घर्षणामुळे निर्माण होणारी गुणधर्म आहे. जेव्हा तापमान वाढते, तेव्हा वायूच्या रेणूंची गतिज ऊर्जा वाढते आणि रेणू अधिक वेगाने हलतात. या वेगवान हालचालीमुळे रेणूंमधील संघर्ष (collision) वाढतो. वायूंच्या बाबतीत, या वाढीव संघर्षामुळे गती हस्तांतरण (momentum transfer) वाढते. यामुळे वायूच्या थरांमधील घर्षण वाढते. परिणामी, तापमान वाढल्यास वायूची स्निग्धता/मितप्रवाहीपणा वाढतो. हे द्रवपदार्थांच्या विपरीत आहे, कारण द्रवपदार्थांची स्निग्धता तापमानासोबत कमी होते. वायूंसाठी स्निग्धता ∝ √T या संबंधाचे पालन होते.

MPSC परीक्षेसाठी दररोज नवीन प्रश्न आणि सराव — Spardha वर मोफत सुरुवात करा