कोणत्या देशाने पहिला आर्कटिक मॉनिटरिंग उपग्रह 'आर्कटिका-एम.' प्रक्षेपित केला आहे ?
Which country has launched the first Arctic-monitoring Satellite 'Arktika-M' ?
- (अ)(1) रशिया✓ योग्य उत्तर
- (ब)(2) जपान
- (क)(3) चीन
- (ड)(4) जर्मनी
स्पष्टीकरण
रशियाने 28 फेब्रुवारी 2021 रोजी बैकानूर कॉस्मोड्रोम (कझाकस्तान) येथून 'आर्कटिका-एम' (Arktika-M) हा पहिला आर्क्टिक हवामान व वातावरण निरीक्षण उपग्रह सोयुझ-2.1बी रॉकेटच्या मदतीने प्रक्षेपित केला. रशियाची अंतराळ संस्था रोसकॉसमॉस (Roscosmos) यांनी हा उपग्रह विकसित केला असून तो उच्च लंबवर्तुळाकार (highly elliptical) कक्षेत ठेवण्यात आला आहे, ज्यामुळे तो आर्क्टिक प्रदेशातील हवामान, बर्फाची स्थिती व पर्यावरणीय बदलांचे सतत निरीक्षण करू शकतो. आर्क्टिक प्रदेश भौगोलिक ध्रुवाजवळ असल्याने भूस्थिर (geostationary) उपग्रहांद्वारे या भागाचे निरीक्षण करणे अवघड असते, त्यामुळे रशियाने विशेष प्रकारची कक्षा वापरून हा उपग्रह तयार केला. या उपग्रहामुळे आर्क्टिक भागातील हवामान अंदाज, संदेशवहन व शोध-बचाव कार्यात मदत होणार आहे. त्यामुळे 'आर्कटिका-एम' उपग्रहाचे प्रक्षेपण रशियानेच केले हे उत्तर बरोबर आहे.