राज्यघटनेच्या कोणत्या परिशिष्टामध्ये भारतातील घटकराज्यांची नावे व त्यांचा भौगोलिक विस्तार याबाबतच्या तरतूदी केल्या आहेत ?
Which one of the following Schedules of the Constitution lists the names of Indian States and specifies their territories ?
- (अ)(1) पहिले✓ योग्य उत्तर
- (ब)(2) चौथे
- (क)(3) पाचवे
- (ड)(4) सातवे
स्पष्टीकरण
भारतीय राज्यघटनेचे पहिले परिशिष्ट (First Schedule) हे कलम 1 आणि कलम 4 शी संबंधित आहे आणि यामध्ये भारतातील सर्व घटकराज्यांची (States) व केंद्रशासित प्रदेशांची (Union Territories) नावे आणि त्यांचा भौगोलिक विस्तार (territorial extent) दिलेला आहे. जेव्हा नवीन राज्य निर्माण होते, सीमा बदलते किंवा राज्याचे नाव बदलते, तेव्हा संसद कायदा करून या पहिल्या परिशिष्टात सुधारणा करते - उदा. आंध्र प्रदेश पुनर्रचना कायदा, तेलंगणा निर्मिती कायदा 2014 यामुळे पहिल्या परिशिष्टात बदल झाले. त्यामुळे घटकराज्यांची नावे व सीमा याबाबतची तरतूद पहिल्या परिशिष्टातच आढळते, इतर कोणत्याही परिशिष्टात नाही. म्हणून या प्रश्नाचे उत्तर '(1) पहिले' हेच योग्य आहे.