स्पर्धासराव सुरू करा

MPSC Rajyaseva · GS Paper I · 2024 · प्रश्न 55

खोलीतील तापमानावर (300 के) वस्तुद्वारे उत्सर्जित होणाऱ्या औषीय प्रारणासाठी महत्वपूर्ण योगदान तरंगलांबी किती असते ?

At room temperature (300k), what is the significant contribution wavelength for the thermal radiation emitted by a body ?

स्पष्टीकरण

खोलीच्या तापमानावर (300 के) वस्तूंद्वारे उत्सर्जित होणाऱ्या औषीय प्रारणाची तरंगलांबी शोधण्यासाठी वीनचा विस्थापन नियम वापरला जातो. वीनच्या नियमानुसार λmax × T = b, जेथे b हा वीनचा स्थिरांक आहे आणि त्याचे मूल्य 2.898 × 10⁻³ मीटर-केल्विन आहे. जेव्हा आपण T = 300 के घेतो, तेव्हा λmax = b/T = (2.898 × 10⁻³)/300 = 9.66 × 10⁻⁶ मीटर मिळते. हे 9660 नॅनोमीटर किंवा सुमारे 9550 नॅनोमीटर होते. ही तरंगलांबी अवरक्त (infrared) प्रदेशात येते, म्हणूनच खोलीच्या तापमानावरील वस्तू दृश्य प्रकाश न देता फक्त उष्णता उत्सर्जित करतात. खोलीच्या तापमानावर प्रत्येक वस्तू या तरंगलांबीवर सर्वाधिक ऊर्जा उत्सर्जित करते. म्हणून योग्य उत्तर 9550 नॅनोमीटर आहे.

संदर्भ: Physics textbooks (Thermodynamics, Blackbody Radiation)

MPSC परीक्षेसाठी दररोज नवीन प्रश्न आणि सराव — Spardha वर मोफत सुरुवात करा