स्पर्धासराव सुरू करा

MPSC Group B · Common Paper I · 2021 · प्रश्न 27

योग्य विधाने ओळखा. (अ) प्रयोजक व शक्य क्रियापदे यांची रूपे जवळजवळ सारखीच असतात. (ब) प्रयोजक व शक्य क्रियापदे नेहमीच सकर्मक असतात. (क) 'आईला आता घरकाम करवते.' या वाक्यात शक्य क्रियापद आले आहे.

स्पष्टीकरण

मराठी व्याकरणात प्रयोजक (Causative) आणि शक्य (Potential/Capacitive) क्रियापतांची रूपे तयार करताना मूळ क्रियापदाला जोडले जाणारे प्रत्यय जवळजवळ सारखेच असतात, त्यामुळे केवळ रूप पाहून ती ओळखणे कठीण जाते आणि अर्थाच्या आधारेच फरक करावा लागतो — म्हणून विधान (अ) बरोबर आहे. 'आईला आता घरकाम करवते' या वाक्यात 'आईला' हे कर्ता कर्मणी स्वरूपात (तृतीयेत) आले आहे आणि वाक्याचा अर्थ 'आईला घरकाम करण्याची शक्यता/क्षमता आहे' असा होतो, म्हणजे इथे कर्ता प्रत्यक्ष क्रिया करत नसून त्याच्यामध्ये ती क्रिया करण्याची क्षमता दर्शवली आहे — हे शक्य क्रियापदाचे ठळक लक्षण आहे, त्यामुळे विधान (क) सुद्धा बरोबर आहे. शक्य क्रियापदे मात्र नेहमी अकर्मक (कर्ता कर्मणी प्रयोगात) असतात, सकर्मक नसतात, त्यामुळे (ब) हे विधान चुकीचे आहे. यामुळे फक्त (अ) आणि (क) ही विधाने बरोबर असल्याने पर्याय (2) योग्य ठरतो.

MPSC परीक्षेसाठी दररोज नवीन प्रश्न आणि सराव — Spardha वर मोफत सुरुवात करा