इ.स. 1896 मध्ये ब्रिटीश सरकारने हिंदुस्थानची आर्थिक पाहणी करण्यासाठी दादाभाई नौरोजी यांच्या सहकार्याने कोणते कमिशन नेमले होते?
In 1896 which commission was appointed by British Government with the collaboration of Dadabhai Naoroji for the economic Survey of India?
- (अ)(1) वेल्बी कमिशन✓ योग्य उत्तर
- (ब)(2) वेव्हेल कमिशन
- (क)(3) रौलट कमिशन
- (ड)(4) फेडरल कमिशन
स्पष्टीकरण
1896 मध्ये ब्रिटीश सरकारने भारताच्या आर्थिक स्थितीची चौकशी करण्यासाठी वेल्बी कमिशन (Welby Commission) नेमले होते, ज्याचे अधिकृत नाव 'Royal Commission on the Administrative Expenditure of India' असे होते. या कमिशनचे अध्यक्ष लॉर्ड वेल्बी होते आणि दादाभाई नौरोजी यांना या कमिशनवर सदस्य म्हणून नियुक्त करण्यात आले होते, जे भारतीय आर्थिक शोषणाचा मुद्दा (Economic Drain Theory) ब्रिटिश संसदेसमोर मांडण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे ठरले. दादाभाई नौरोजी यांनी या कमिशनसमोर भारतातून इंग्लंडला होणाऱ्या संपत्तीच्या निर्गमनाबद्दल (Drain of Wealth) सविस्तर पुरावे सादर केले, ज्यामुळे भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या आर्थिक टीकेला बळकटी मिळाली. यामुळेच वेल्बी कमिशन हे भारताच्या आर्थिक इतिहासातील एक महत्त्वाचे टप्पा मानले जाते.