ओझोन स्तराच्या कमी होण्याचे मुख्य कारण काय आहे ?
What is the major cause for the depletion of the ozone layer ?
- (अ)(1) मिथेनचे वाढलेले प्रमाण / Increased level of methane
- (ब)(2) CFCs (क्लोरो फ्लोरो कार्बन्स) / CFCs (Chloro Fluoro Carbons)✓ योग्य उत्तर
- (क)(3) CO2 चे उत्सर्जन / CO2 emissions
- (ड)(4) NO चे उत्सर्जन / NO emissions
स्पष्टीकरण
ओझोन थराच्या (Ozone Layer) कमी होण्याचे मुख्य कारण CFCs (क्लोरो फ्लोरो कार्बन्स / Chloro Fluoro Carbons) आहेत. CFCs हे मानवनिर्मित रसायन आहेत जे रेफ्रिजरेटर्स, एअर कंडिशनर्स, स्प्रे कॅन्स आणि फोम उत्पादनांमध्ये वापरले जातात. जेव्हा CFCs वातावरणात सोडले जातात, तेव्हा ते स्ट्रॅटोस्फियर (Stratosphere) मध्ये पोहोचतात जिथे अतिनील किरणांच्या (UV rays) प्रभावामुळे क्लोरीन अणू (Chlorine atoms) मुक्त होतात. एक क्लोरीन अणू सुमारे 1,00,000 ओझोन रेणू (O₃) नष्ट करू शकतो, ज्यामुळे ओझोन थरामध्ये छिद्रे (Ozone Hole) तयार होतात. 1987 च्या मॉन्ट्रियल प्रोटोकॉल (Montreal Protocol) अंतर्गत जागतिक स्तरावर CFCs च्या वापरावर बंदी घालण्यात आली आहे कारण त्यांचा ओझोन थरावर झालेला हानिकारक परिणाम वैज्ञानिकरित्या सिद्ध झाला आहे. अंटार्क्टिकावरील ओझोन होल (Ozone Hole over Antarctica) हे CFCs च्या परिणामाचे सर्वात ठळक उदाहरण आहे.