खालील वाक्याचा प्रकार ओळखा. जेव्हा कळी उमलू लागते, तेव्हा सुगंध वाऱ्यावर पसरू लागतो.
- (अ)1. केवलवाक्य
- (ब)2. प्रश्नार्थीवाक्य
- (क)3. संयुक्तवाक्य
- (ड)4. मिश्रवाक्य✓ योग्य उत्तर
स्पष्टीकरण
दिलेले वाक्य 'जेव्हा कळी उमलू लागते, तेव्हा सुगंध वाऱ्यावर पसरू लागतो' हे मिश्रवाक्य (Complex Sentence) आहे. मिश्रवाक्यात एक प्रधान वाक्य (मुख्य वाक्य) आणि एक किंवा अधिक गौणवाक्य (subordinate clause) असतात, आणि ही गौणवाक्ये 'जेव्हा-तेव्हा', 'जो-तो', 'जर-तर' यांसारख्या उभयान्वयी अव्ययांनी (conjunctions) जोडलेली असतात. या वाक्यात 'जेव्हा कळी उमलू लागते' हे गौणवाक्य आहे आणि 'तेव्हा सुगंध वाऱ्यावर पसरू लागतो' हे प्रधानवाक्य आहे, आणि दोन्ही 'जेव्हा-तेव्हा' या जोडणीने जोडलेली आहेत. गौणवाक्य हे प्रधानवाक्याच्या अर्थावर अवलंबून असते, म्हणजे स्वतंत्रपणे त्याचा पूर्ण अर्थ लागत नाही, हे मिश्रवाक्याचे प्रमुख लक्षण आहे. त्यामुळे व्याकरणदृष्ट्या हे वाक्य मिश्रवाक्याच्या व्याख्येत नेमके बसते.