मवाळांना शांत करण्यासाठी आणि मुस्लिमांचे समर्थन मिळवण्यासाठी इंग्रज सरकारने इंडियन कौन्सिल ॲक्ट, 1909 च्या द्वारे _________________ केल्या.
- (अ)1) मॉर्ले-मिंटो सुधारणा✓ योग्य उत्तर
- (ब)2) मॉंटेग्यू चेम्सफर्ड सुधारणा
- (क)3) भारतीय शिक्षण सुधारणा
- (ड)4) भारतीय नागरी सेवा सुधारणा
स्पष्टीकरण
इंडियन कौन्सिल ॲक्ट, 1909 हा मॉर्ले-मिंटो सुधारणा म्हणून ओळखला जातो. लॉर्ड मॉर्ले हे ब्रिटनमधील भारत सचिव होते आणि लॉर्ड मिंटो हे भारताचे व्हाइसरॉय होते, त्यांच्या नावावरून या सुधारणा झाल्या. 1905 मध्ये बंगालचे विभाजन झाल्यानंतर हिंदू आणि मुस्लिम समाजात मोठी नाराजी होती. या सुधारणांमध्ये मुस्लिमांसाठी पहिल्यांदा स्वतंत्र निवडणूक मंडळ (Separate Electorate) ची तरतूद करण्यात आली. हे धोरण 'फुट काढा आणि राज्य करा' या ब्रिटीश धोरणाचा भाग होते. या सुधारणांचा उद्देश मवाळांना (उदारमतवादी राष्ट्रवाद्यांना) शांत करणे आणि मुस्लिमांचे समर्थन मिळवणे हा होता. 1909 चा कायदा हा भारतीय घटनात्मक इतिहासातील महत्त्वाचा टप्पा मानला जातो.