पुढील विधाने विचारात घ्या : (a) कडप्पा खडक श्रेणी ही पेनगंगा आणि गोदावरी नदी खोऱ्यात आढळते. (b) धारवाड खडक श्रेणीमध्ये लोहखनिज, मँगनीज सापडते. (c) गोंडवना खडक श्रेणीमध्ये दगडी कोळसा मुबलक प्रमाणात आढळतो. पर्यायी उत्तरे :
Consider the following statements : (a) The Cuddapha rock system is found in Penganga and Godavari river basins. (b) Iron ore and Manganese is found in Dharwar rock system. (c) Coal is found in Gondawana rock system on ample scale. Answer Options :
- (अ)(1) Only statement (a) is correct
- (ब)(2) Only statement (b) is correct
- (क)(3) Statements (b) and (c) are correct
- (ड)(4) Statements (a), (b) and (c) are correct✓ योग्य उत्तर
स्पष्टीकरण
भारतीय खडक श्रेणींची वैशिष्ट्ये समजून घेणे महत्वाचे आहे. कडप्पा खडक श्रेणी महाराष्ट्रात पेनगंगा आणि गोदावरी नद्यांच्या खोऱ्यांमध्ये आढळते, हे विधान (a) योग्य आहे. धारवाड खडक श्रेणी ही भारतातील सर्वात जुनी श्रेणी आहे आणि तिच्यामध्ये लोहखनिज आणि मँगनीज मुबलक प्रमाणात सापडते, म्हणून विधान (b) बरोबर आहे. गोंडवना खडक श्रेणी ही दगडी कोळशासाठी प्रसिद्ध आहे आणि भारतातील बहुतांश कोळसा या श्रेणीतूनच मिळतो, त्यामुळे विधान (c) ही अचूक आहे. या तिन्ही विधानांची वैज्ञानिक तथ्ये योग्य असल्यामुळे सर्व विधाने बरोबर आहेत.
संदर्भ: Indian Geography textbooks (e.g., D.R. Khullar, NCERT Geography)