क्योतो प्रोटोकॉल अंतर्गत विकसित देशामध्ये खालीलपैकी कोणत्या घटकामध्ये तो कमी करण्यासाठी देशांतर्गत मोठे बदल करण्याची गरज आहे ?
Under the Kyoto Protocol, which of the following factor requires major domestic changes to reduce it in developed countries ?
- (अ)(1) हरित वायूचे उत्सर्जन✓ योग्य उत्तर
- (ब)(2) झाडे तोडण्यावर नियंत्रण
- (क)(3) घरगुती कचरा
- (ड)(4) रासायनिक शेती
स्पष्टीकरण
क्योतो प्रोटोकॉल (Kyoto Protocol) हा 1997 मध्ये जपानच्या क्योतो शहरात संयुक्त राष्ट्रांच्या हवामान बदल परिषदेत (UNFCCC) स्वीकारला गेलेला आणि 2005 पासून लागू झालेला आंतरराष्ट्रीय करार आहे. या प्रोटोकॉलचा मुख्य उद्देश हरितगृह वायूंचे (Greenhouse Gases) उत्सर्जन कमी करणे हा होता, कारण हेच वायू जागतिक तापमानवाढीस (Global Warming) कारणीभूत ठरतात. यामध्ये कार्बन डायऑक्साइड, मिथेन, नायट्रस ऑक्साइड यांसारख्या वायूंचा समावेश होतो, जे मुख्यतः औद्योगिक उत्पादन, ऊर्जा निर्मिती आणि वाहतूक क्षेत्रातून उत्सर्जित होतात. विकसित देशांना (Annex I देश) यासाठी विशिष्ट उत्सर्जन कमी करण्याचे बंधनकारक लक्ष्य (Binding Targets) ठरवून दिले गेले होते, जे साध्य करण्यासाठी त्यांच्या ऊर्जा धोरण, उद्योग रचना आणि उत्पादन पद्धतीत मोठे देशांतर्गत बदल करावे लागले. त्यामुळे हरित वायूचे उत्सर्जन कमी करणे हा क्योतो प्रोटोकॉलचा केंद्रबिंदू असल्याने पर्याय क्रमांक 1 योग्य आहे.