भारतीय संविधानातील भाग – III मध्ये खालील बाबींचा समावेश होतो. अ. शिक्षणाचा हक्क ब. सार्वजनिक नोकरीच्या बाबतीमध्ये समान संधी क. ग्रामपंचायतीचे संघटन ड. समान न्याय व कायदेविषयक मोफत सहाय्य

Part – III of the Indian Constitution includes a. Right to Education b. Equality of opportunity in matters of public employment c. Organisation of Village Panchayats d. Equal justice and free legal aid

(अ)(1) अ, ब आणि क
(ब)(2) ब, क आणि ड
(क)(3) अ आणि ब✓ योग्य उत्तर
(ड)(4) क आणि ड

स्पष्टीकरण

भारतीय संविधानाच्या भाग-III मध्ये मूलभूत हक्क (Fundamental Rights) यांचा समावेश होतो, जे कलम 12 ते 35 मध्ये नमूद आहेत. शिक्षणाचा हक्क (Right to Education) हा कलम 21-अ अंतर्गत मूलभूत हक्क म्हणून 86 व्या घटनादुरुस्तीने (2002) समाविष्ट करण्यात आला, त्यामुळे 'अ' भाग-III मध्ये येतो. सार्वजनिक नोकरीच्या बाबतीत समान संधी हा हक्क कलम 16 अन्वये दिलेला आहे, जो समानतेचा हक्क (Right to Equality) या मूलभूत हक्काचाच भाग आहे, त्यामुळे 'ब' देखील भाग-III मध्ये येतो. म्हणजे 'अ' आणि 'ब' हे दोन्ही मूलभूत हक्क असल्याने भाग-III मध्ये समाविष्ट होतात, त्यामुळे पर्याय 3 'अ आणि ब' हा योग्य उत्तर आहे. ग्रामपंचायतीचे संघटन आणि समान न्याय व कायदेविषयक मोफत सहाय्य या दोन्ही बाबी मूलभूत हक्क नसून मार्गदर्शक तत्त्वे (Directive Principles of State Policy) असल्याने त्या भाग-IV मध्ये येतात.