माहितीचा अधिकार अधिनियम, 2005 च्या खालीलपैकी कोणत्या अनुसूचींत, ज्यांना सूट देण्यात आलेली आहे, अशा केंद्र सरकारने स्थापन केलेल्या गुप्तचर आणि सुरक्षा संस्थांचा उल्लेख आहे?

स्पष्टीकरण

माहितीचा अधिकार अधिनियम, 2005 (Right to Information Act, 2005) च्या कलम 24 अंतर्गत केंद्र सरकारने स्थापन केलेल्या गुप्तचर व सुरक्षा संस्थांना (Intelligence and Security Organisations) या कायद्याच्या तरतुदींपासून सूट देण्यात आलेली आहे. अशा सूट दिलेल्या संस्थांची यादी या अधिनियमाच्या दुसऱ्या अनुसूचीमध्ये (Second Schedule) दिली आहे, ज्यामध्ये इंटेलिजन्स ब्युरो, रिसर्च अँड अॅनालिसिस विंग (RAW), सेंट्रल ब्युरो ऑफ इन्व्हेस्टिगेशन (CBI), केंद्रीय राखीव पोलीस दल यांसारख्या संस्थांचा समावेश आहे. मात्र भ्रष्टाचार व मानवी हक्क उल्लंघनाशी संबंधित माहिती या संस्थांकडूनही मागवता येते, हा या कलमाचा महत्त्वाचा अपवाद आहे. त्यामुळे या प्रश्नाचे योग्य उत्तर 'दुसरी अनुसूची' हेच आहे, कारण कायद्याच्या मूळ मजकुरात हीच अनुसूची अशा संस्थांची यादी देण्यासाठी वापरली गेली आहे.