उद्योगाच्या स्थान निश्चिती करताना अल्फ्रेड वेबर यांनी खालीलपैकी कोणत्या घटकाचे महत्त्व आपल्या सिद्धांतात सिद्ध करण्याचा प्रयत्न केला आहे ?

In his theory of industrial location Alfred Weber tried to establish the pivotal role of which of the following factors ?

(अ)(1) उद्योगाच्या स्थान निश्चितीकरणात मजुरीवरील मूल्या चे योगदान महत्त्वाचे असते
(ब)(2) उद्योगाच्या स्थान निश्चितीकरणात कच्च्या मालावरील खर्चाचे योगदान महत्त्वाचे असते
(क)(3) उद्योगाच्या स्थान निश्चितीकरणात बाजारपेठेची सुगमता महत्त्वाची असते
(ड)(4) उद्योगाच्या स्थान निश्चितीकरणात वाहतूक खर्चाचे योगदान महत्त्वाचे असते✓ योग्य उत्तर

स्पष्टीकरण

अल्फ्रेड वेबर हा जर्मन अर्थशास्त्रज्ञ होता ज्याने 1909 मध्ये उद्योगाच्या स्थान निश्चितीचा सिद्धांत मांडला. त्याच्या सिद्धांताचा मुख्य आधार वाहतूक खर्च (Transportation Cost) हा होता. वेबरने सिद्ध केले की उद्योग तेथेच स्थापन होतात जेथे वाहतूक खर्च सर्वात कमी असतो. कच्चा माल मिळवणे आणि तयार माल बाजारात पोहोचवणे यासाठी लागणारा वाहतूक खर्च हा निर्णायक घटक असतो. त्याने 'न्यूनतम वाहतूक खर्च बिंदू' (Minimum Transport Cost Point) ही संकल्पना दिली. या सिद्धांतानुसार उद्योग त्या ठिकाणी स्थापन होतो जेथे कच्चा माल आणि बाजारपेठ यांच्यातील एकूण वाहतूक खर्च सर्वात कमी असतो.