योग्य जोड्या जुळवा. अ ब a. उपसर्गघटित i. नीलकंठ b. प्रत्ययघटित ii. निरोगी c. अभ्यस्त शब्द iii. रक्षक d. सामासिक शब्द iv. घरघर
- (अ)(1) iii iv ii i
- (ब)(2) iv ii i iii
- (क)(3) ii iii iv i✓ योग्य उत्तर
- (ड)(4) iii i ii iv
स्पष्टीकरण
मराठी व्याकरणात शब्दसिद्धीचे प्रकार पाहता a. उपसर्गघटित शब्द म्हणजे मूळ शब्दाच्या आधी उपसर्ग (prefix) जोडून बनलेला शब्द - 'निरोगी' हा शब्द 'निर्' या उपसर्गापासून 'रोगी' या शब्दाला जोडून बनला आहे, म्हणून a-ii ही जोडी योग्य आहे. b. प्रत्ययघटित शब्द म्हणजे मूळ शब्दाला प्रत्यय (suffix) जोडून बनलेला शब्द - 'रक्षक' हा शब्द 'रक्ष' या धातूला 'क' हा प्रत्यय जोडून तयार झाला आहे, त्यामुळे b-iii ही जोडी बरोबर आहे. c. अभ्यस्त शब्द म्हणजे एकच शब्द किंवा तत्सम ध्वनी दोनदा उच्चारून बनणारा शब्द - 'घरघर' हा शब्द 'घर' या शब्दाची पुनरावृत्ती करून तयार झाला आहे, म्हणजे c-iv ही जोडी योग्य ठरते. d. सामासिक शब्द म्हणजे दोन किंवा अधिक शब्द एकत्र येऊन एक नवीन अर्थपूर्ण शब्द बनवणे (समास) - 'नीलकंठ' हा शब्द 'नील' (निळा) + 'कंठ' (गळा) या दोन शब्दांच्या संयोगाने बनला आहे, त्यामुळे d-i ही जोडी बरोबर आहे. यानुसार क्रम ii iii iv i असा येतो, जो पर्याय (3) मध्ये दिला आहे, त्यामुळे तोच योग्य उत्तर आहे.